Info

SUBMTITLE

Stolpersteine in Leek, eerste en tweede plaatsing

Eerste plaatsing van Stolpersteine 

Op dinsdag 3 november 2015 werden in Leek 13 Stolpersteine gelegd. 

Locatie: 't Piepke 4

               

Familie Denneboom, v.l.n.r. Staand moeder Eva,vader Herman, Ducie en opa Hartog. Zittend Hertha, Leo en Selma. Juli 1942 Piepke Leek.

Hartog Denneboom werd geboren op 31 juli 1855 in Beilen. Hij was de zoon van Heiman Denneboom en Betje van Hasselt. Hij trouwde met Duifje Lehmans en zij kregen vier zonen. Zijn vrouw overleed op 14 september 1934 in Leek en werd begraven op de Joodse begraafplaats aan de Diepswal in Leek   

Hartog kwam samen met zijn kleindochter Ducie (Duifje) op 5 oktober 1942 in Westerbork terecht Op 6 november werd hij gedeporteerd naar Auschwitz waar hij op 9 november 1942 werd vermoord. Hij werd 87 jaar oud.      

Herman Henri Denneboom werd geboren op  2  januari  1896 in Nietap/Roden. Hij was de tweede zoon van Hartog en Duifje. Hij had samen met zijn broer Bram de manufacturenwinkel van zijn vader overgenomen. Herman was getrouwd met Eva Nathans en zij hadden drie dochters ; Ducie ,Selma en Hertha.  Herman kwam op 7 juli  in Westerbork en werd op 16 juli 1942 op het tweede transport uit  Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar hij op 16 augustus  1942 werd vermoord. Hij werd 46 jaar oud. Zijn vrouw Eva en de twee dochters, Selma en Hertha  doken onder in Zeist en hebben de oorlog overleefd.

 

   Leo en Ducie op de Drachtster tram.

Salomon Joël  (Leo genoemd) van Essen  werd op 18 mei 1915 Groningen geboren. Hij was de zoon van Julius van Essen en Vrouwke Frank.  Leo deed de Hachsjara opleiding voor Palestina pionier, leerling landbouwer. In juli 1942 trouwde hij met Duifje (Ducie) Denneboom. Op 19 augustus 1942 om 10 uur s’morgens kwam op het gemeentehuis Leek telefonisch bericht dat Leo zich moest melden voor Westerbork.  Leo werd in Westerbork te werk gesteld bij boeren in de omgeving . Hij verbleef samen met Ducie een jaar in Westerbork. Op 14 september 1943 werd hij samen met Ducie uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar hij op 1 december  1943 werd vermoord. Hij werd 28 jaar oud.

Duifje( Ducie genoemd) Denneboom  werd op 19 oktober 1922 in Leek geboren. Zij was de oudste dochter  van Herman en Eva Denneboom- Nathans. Ducie deed  de Hachsjara opleiding voor Palestina pionier. Ducie trouwde in juli 1942 met Leo. Zij zouden hun Choepa op 20 augustus in Leek houden maar toen zat Leo al gevangen in Westerbork. Ducie kwam samen met haar opa Hartog Denneboom begin oktober in Westerbork terecht. In Westerbork hadden Ducie en Leo hun Choepa. Ook Ducie werd bij boeren te werk gesteld en ging samen met Leo op 14 september 1943 op transport naar Auschwitz.  Vanuit Auschwitz ging Ducie in 1944 met de “Dodenmars naar Bergen-Belsen”. In Bergen -Belsen werd zij door ziekte en uitputting op 22 maart  1945 vermoord.     

 

Locatie 't Piepke 1-1

Abraham (Bram) Denneboom werd geboren op 28 april 1900 in Nietap/ Roden. Hij was de derde zoon van Hartog en Duifje Denneboom-Lehmans. Samen met zijn broer Herman runde hij de manufacturenwinkel. Hij was getrouwd met Elli Allegonda Gans. Elli kon onderduiken in Nietap en heeft de oorlog overleefd. Bram kwam samen met zijn boer Herman op 7 juli in Westerbork terecht en werd  met hetzelfde transport op 16 juli  1942 naar Auschwitz gedeporteerd  waar hij op 28 juli 1942 werd vermoord. Bram werd 42 jaar oud.          

Henri Barend Polak werd geboren op 16 oktober  1902 in Rotterdam. Hij was boekhouder bij de vleesexportfabriek van Dam & Co in Leek. Henri was getrouwd met Henriette Frieda van Beets. Zij zat  op hetzelfde onderduik adres als Elli Denneboom-Gans en heeft de oorlog overleefd. Henri kwam op 7 juli 1942 in Westerbork . Hij werd op het allereerste transport van 15 Juli 1942 uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar hij op 30 september 1942 werd vermoord. Henri  werd 39 jaar oud.

 

Locatie: Bosweg  16

Mozes Cohen werd geboren op 21 september 1856 in Wildervank. Hij was de zoon van Hartog Juda Cohen en Rachel Mozes Polak. Mozes was weduwnaar van Saartje Denneboom. Saartje Cohen-Denneboom was de zus van Hartog Denneboom uit  Leek. Zij overleed op 30 november 1941 in Leek en werd begraven op de Joodse Begraafplaats  in Leek. Mozes woonde bij het gezin van zijn dochter Bartha. Mozes werd op 27 november samen met de anderen opgepakt en naar Westerbork getransporteerd.  Op 23 januari werd hij uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar hij op 26 januari werd vermoord. Mozes werd 86 jaar oud.

Benno met zijn ouders Samuel en Bartha van Dam

Samuel van Dam werd  geboren op 11 maart 1886 in Leek. Hij was de zoon van Berend van Dam en Frouwke Jozephs Meijer.  Hij was getrouwd met Bartha Cohen en zij hadden één zoon Benno Levie. Hij was koopman van beroep. Samuel werd op 20 augustus onder begeleiding van agenten in burger naar het station in Groningen gebracht en vervolgens naar Westerbork afgevoerd. Op 31 augustus  1942 werd hij uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar hij op 3 september werd vermoord. Samuel werd 56 jaar oud.               

Bartha Cohen werd geboren op 16 februari 1893 in Wildervank. Zij was de dochter van Mozes Cohen en Saartje Denneboom. Zij was getrouwd met Samuel van Dam en kreeg één zoon Benno Levie genaamd. Haar vader woonde in bij haar gezin.  Het gezin ging veel om met  de familie Denneboom.  Bartha werd op 27 november in Leek opgepakt en naar Westerbork afgevoerd. Op 11 januari 1943 werd zij uit Westerbork naar  Auschwitz gedeporteerd  waar zij op 14 januari 1943 werd vermoord. Bartha werd 49 jaar oud.

 

 v.l.n.r. Ducie Selma en Benno.

 

Benno Levie van Dam werd op 3 oktober 1923 in Leek geboren. Hij was de enige zoon van Samuel van Dam en Bartha van Dam Cohen. Benno was bankwerker van beroep. Benno trok veel op met de zussen Ducie, Selma en Hertha Denneboom, dat waren zijn achternichtjes. Hij werd op 27 november in Leek opgepakt en naar Westerbork afgevoerd.  Op 23 februari 1943 werd hij uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar hij op  30 april 1943 werd vermoord. Benno werd 19 jaar oud.

 

Locatie: Bosweg  4          

Caroline Benima werd geboren op 15 augustus 1885 in Bunde (Duitsland). Zij was de dochter van Mozes Levie Benima en Frederika Levij . Carolina was de weduwe van  Jozef van Dam die op 5 februari  1942 verongelukte in Leek . Zijn begrafenis was de laatste op de Joodse begraafplaats van Leek.  Caroline werd samen met haar zus Jeanette die bij haar inwoonde, op 27 november 1942 opgepakt en afgevoerd naar Westerbork. Zij werd op 12 december 1942 uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar zij op 15 december  1942 werd vermoord. Caroline werd 57 jaar oud.                                                                                                    Drie kinderen van Caroline en Jozef hebben de oorlog overleefd. Ter nagedachtenis aan hun moeder en broer, Caroline en Leo, is door de familie een gedenksteen geplaatst op de Joodse begraafplaats van Leek.

zittend links onder Leo van Dam

Leo van Dam werd geboren op 3 december 1917 in Leek. Hij was de jongste zoon van Jozef van Dam en Caroline Benima. Hij was bedrijfsleider van beroep. Leo werd op 7 juli 1942 in Leek opgepakt en naar Westerbork afgevoerd. Hij werd op 15 juli 1942, op het eerste transport  uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd en op 30 september  1942 in Auschwitz vermoord. Leo  werd 24 jaar oud.    

Jeanette Benima werd geboren op 27 maart 1891 in Bunde (Duitsland). Zij was de dochter van  Mozes Levie Benima en Frederika Levij. Jeanette was ongetrouwd en woonde bij haar zus Caroline en haar gezin. Op 27 werd zij samen met haar zus opgepakt en afgevoerd naar Westerbork. Op 12 december 1942 werden beide zussen uit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd waar zij op    15 december werden vermoord. Jeanette werd 51 jaar oud.    

 


 

Heel bijzonder was dat uit Israël de nabestaanden van de familie Denneboom en van de familie van Dam-Benima aanwezig waren bij de onthulling van de Stolpersteine van hun familieleden. Het is voor hen en alle verdere aanwezigen een zeer indrukwekkende plechtigheid geweest.

        

 



 

Tweede Plaatsing van Stolpersteine 

Op vrijdag 6 mei 2016 werden 10 Stolpersteine gelegd voor de huizen van Joodse slachtoffers van de naziterreur.

De Stolpersteine op 6 mei 2016 waren voor Mozes Levie op De Dam, de familie Oudgenoeg wonende in de H.J.Smitstraat, de familie Levij die aan de Midwolderweg woonachtig waren en Hermann Stein die in Oostwold woonde.

 

                                                       

                                                            De Dam                                          Mozes Levie                                 

Locatie: De Dam 50/52

Mozes Levie werd op 30 april 1913 in Leek geboren. Zijn ouders waren Samuel Levie en Jettina Lowina Levie.                                Hij was getrouwd met Sophia van der Wijk, geboren op 10 november 1915 in Hoogeveen. Mozes had samen met Sophie de winkel van zijn vader Samuel Levie overgenomen. Mozes Levie werd op 2 oktober 1943 in Vught vermoord. Hij werd 30 jaar oud.                Zijn vrouw Sophie heeft door onder te duiken aan de Jonkersvaart, de oorlog overleefd.

 

Locatie:  H.J. Smitstraat 12    

      v.l.n.r. Sophie, Elzina en Rika.  rechts onder gehurkt Elzina.

 

Johan Oudgenoeg werd op 21 juli 1894 in Roden geboren. Zijn ouders waren Jakob Oudgenoeg en Rika Nieveen. Hij was rund- en varkensslager van beroep. Johan was getrouwd met Roosje Gudema. Zij hadden drie dochters. Rika, de oudste trouwde in 1941 en woonde in Groningen. De 18 jarige Sophie en de 14 jarige Elzina woonden nog bij hun ouders thuis. Johan Oudgenoeg werd in juli 1942 in Leek opgepakt en is op 30 september 1942 in Auschwitz vermoord. Hij werd 48 jaar oud.

Roosje Gudema werd op 22 juni 1896 in Borger geboren. Haar ouders waren Nochum D. Gudema en Sophie Waag. Zij trouwde met Johan Oudgenoeg uit Leek, en kreeg drie dochters. Roos werd samen met haar dochters Sophie en Elzina op 27 november 1942 in Leek opgepakt. In het gemeentehuis schreef zij gauw nog even een briefkaart aan de Leekster vrienden de familie Klaassens.

Roosje Gudema werd op 11 december 1942, samen met haar twee dochters in Auschwitz vermoord. Zij werd 46 jaar oud. Ook haar getrouwde dochter Rika en schoonzoon die in Groningen woonden  hebben de oorlog niet overleefd.  Sophie Oudgenoeg werd op 9 maart 1924 in Leek geboren. Zij was de tweede dochter van Johan Oudgenoeg en Roosje Gudema. Sophie was dienstbode van beroep. Zij mocht in de oorlog niet langer bij niet-Joden in dienst zijn. Samen met haar moeder en zus werd zij in Leek opgepakt op 27 november 1942. Alle drie werden op dezelfde dag, op 11 december 1942 in Auschwitz vermoord. Sophie werd 18 jaar oud

Elzina Oudgenoeg werd op 1 maart 1928 in Peize geboren. Zij was de jongste dochter van Johan Oudgenoeg en Roosje Gudema, en zus van Rika en Sophie. Zij mocht niet meer in Leek naar school. Zij werd met haar moeder en zus Sophie op 11 december 1942  in Auschwitz vermoord. Zij werd 14 jaar oud.

 

Locatie: Midwolderweg 11, Leek                  

Izak Levy werd op 21 november 1861 in Leek geboren. Zijn ouders waren Meijer Levij en Saartje van Dam. Izak Levy was weduwnaar van Sofia Abramina van Dam. Izak Levy werd in maart 1943 in Leek, samen met andere bejaarde Leekster Joden, opgepakt en naar Westerbork afgevoerd. Izak werd op 20 maart 1943 in Sobibor vermoord. Hij werd 81 jaar oud.

Meijer Levij werd op 24 december 1899 in Leek geboren. Zijn ouders waren Izak Levy en Sophia Abramina van Dam. Meijer Levij was van beroep koopman en exportslager. Hij trouwde in 1941 met de 37 jarige Betje van der Wijk. Zij kregen op 5 december 1941 een zoontje Izak geboren in Leek. Meijer Levij werd in juli  1942 in Leek opgepakt en hij werd op 19 augustus 1942 in Auschwitz vermoord. Hij werd 42 jaar oud.

Betje van der Wijk werd op 19 januari 1904 in Zutphen geboren. Haar ouders waren Izaak van der Wijk en Hanne Mozes Klint.        Zij trouwde in 1941 in Groningen met Meijer Levij uit Leek en op 5 december 1941 werd hun zoontje Izak in Leek geboren.          Betje van der Wijk werd op 11 december 1942 samen met haar zoontje in Auschwitz vermoord. Zij werd 38 jaar oud.

Izak Levij werd op 5 december 1941 in Leek geboren. Zijn ouders Meijer Levij en Betje van der Wijk waren in januari van dat jaar getrouwd. Izak was acht maanden oud toen zijn vader in de zomer van 1942 werd opgepakt en vermoord. Izak Levij werd samen met zijn moeder op 11 december 1942 in Auschwitz vermoord. Hij werd 1 jaar oud.

 

                                              

     

Locatie: Hoofdstraat 241, Oostwold.                 

Hermann Stein werd op 7 januari 1908 in Keulen geboren. Zijn ouders waren Heinrich Michael Stein en Amalia Helene Sommer. Hermann Stein was getrouwd met Ruth Issen. Ruth werd op 18 februari 1914 in Essen geboren. Hermann was van beroep manufacturier. Hij en zijn vrouw waren voor het naziregime uit Duitsland gevlucht en woonden in Oostwold. Zij werden beide opgepakt en op 28 november 1942 naar Westerbork afgevoerd.                                                                                                          Hermann Stein werd in juni 1943 in Blechhammer vermoord . Hij werd 35 jaar oud. Zijn vrouw Ruth overleefde de kampen en was de enige uit Leek weggevoerde persoon die terug kwam uit de concentratiekampen.


 

Foto's Tweede ceremonie